กลุ่มผู้ปลูกหม่อนผลสดสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์

ประวัติความเป็นมา
เมื่อวันที่ 12 มกราคม 2546 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถเสด็จพระราชดำเนิน ณ บ้านน้ำรีพัฒนา หมู่ 12 ตำบลขุนน่าน อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ทรงรับฟังรายงานสรุปภูมิประเทศบริเวณเทือกเขาภูพยัคฆ์ถูกบุกรุก แผ้วถางจนอยู่ในสภาพโล่งเตียน จึงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้จัดตั้งเป็นโครงการสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์ ภูพยัคฆ์เป็นดินแดนแห่งความสงบของชนเผ่าลัวะ อยู่ใต้เทือกเขาผีปันน้ำ กั้นเขตแดนไทย-ลาว หลักกิโลเมตรที่ 30 เมื่อก่อนชื่อ ‘ภูผายักษ์’ บนยอดภูเป็นหินผาสวยงาม มีสภาพเป็นป่าดิบและเป็นดงเสือ จึงได้ชื่อว่า ‘ภูพยัคฆ์’ อยู่สูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ 1,500 เมตร เคยเป็นที่ปลูกฝิ่น และเคยเป็นสมรภูมิ

สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงภูพยัคฆ์ เป็นพื้นที่ที่อยู่ในความดูแลของสำนักพระราชวัง มีเนื้อที่ที่ต้องดูแลราวหมื่นไร่ ที่เปิดโอกาสให้ประชาชนในย่านนั้นได้เรียนรู้ ทำมาหากิน โดยไม่ต้องบุกรุกป่าเพิ่มเติม ในขณะที่พื้นที่ส่วนอุทยานก็จะกันชาวบ้านออกมา แล้วปลูกต้นไม้กลบหัวโกร๋นที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน เชื่อว่าค่อยๆ ทำไป สักวันเมืองน่านจะไม่เต็มไปด้วยเขาหัวโล้น

พืชผลการเกษตรที่ทดลองปลูกที่นี่ มีทั้งปลูกผัก ปลูกข้าว ปลูกพืชเศรษฐกิจอื่นๆ เช่น มอนเบอร์รี่, ถั่วศุภโชค, กาแฟ ที่ปัจจุบันมีผลผลิตแปรรูปออกขายสู่ท้องตลาด สามารถซื้อหาได้ ในตัวเมืองน่าน ร้านค้าของภูพยัคฆ์อยู่หน้าวิทยาลัยเทคนิคน่าน

การดำเนินกิจกรรม

กระบวนการผลิต
หม่อนผลสดเป็นพืชที่โตเร็วและมีศัตรูน้อยประกอบกับเป็นพื้นที่สูงอากาศหนาวเย็นตลอดปีซึ่งทำให้การระบาดของโรคและแมลงน้อยส่งผลให้เกษตรกรไม่มีใช้สารเคมีในการป้องกันกำจัดศัตรูพืช มีข้อกำหนดห้ามใช้สารเคมีในแปลงหม่อนของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกหม่อนผล

ผลผลิต
หม่อนผลสด

ช่องทางการตลาด
– จำหน่ายให้กับตลาดท้องถิ่น
– จำหน่ายให้กับโครงการหลวงดอยคำ อ.แม่จัน จ.เชียงราย
– จำหน่ายให้กับโรงงานแปรรูป จังหวัดนครปฐม
– นำเข้าโรงแปรรูปของโครงการแปรรูปแล้วจำหน่ายเป็นผลิตภัณฑ์ เช่นน้ำหม่อนพร้อมดื่ม น้ำหม่อนเข้มข้น น้ำหม่อนสกัด และแยมหม่อน

แนวทางการพัฒนากลุ่มในอนาคต
+++++++++++++++

ระบบการเรียนรู้ และฐานข้อมูล
ดำเนินการส่งเสริมการปลูกหม่อนผงสด (Mulberry Fruit ) ให้กับเกษตรกรในโครงการสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์ จำนวน 132 ราย พื้นที่ 184 ไร่ ในปี 2556 มีผลผลิตจำนวน 86 ตัน และคาดว่าผลผลิตปี 2557 จำนวน 122 ตัน

ระบบมาตรฐานความปลอดภัยของผลผลิตทางการเกษตร

ระบบการผลิต และการจัดการกลุ่ม
จัดตั้งเป็นระบบสหกรณ์หมู่บ้านมีการระดมทุนในการดำเนินงานและการได้ทุนและเงินที่เหลือจาการบริหารจัดการกลุ่มนำมาพัฒนากลุ่มปัจจุบันกลุ่ม มีคณะกรรมการจำนวน 1 ชุดและแบ่งกลุ่มเกษตรกรออกเป็น 3 กลุ่มแต่ละกลุ่มได้แต่งตั้งหัวหน้ากลุ่มสำหรับในการกำกับดูแลด้านการผลิตและการจัดการผลผลิตตลอดจนการควบคุมคุณภาพผลผลิต

ระบบการกระจายสินค้า
รับชื้อผลผลิตจากแปลงเกษตรกรเข้าสู่โรงงานแปรรูปของโครงการรวบรวมผลผลิตของเกษตรกรทั้งหมดเข้าแช่แข็งในตู้แช่แล้วขนส่งเข้าห้องเย็นเมื่อรวมผลผลิตได้ ปริมาณ 5 ตันขนส่งให้โรงงาน

ระบบเชื่อมโยงผู้บริโภค
– ประสานงานและทำข้อตกลงร่วมกันกับโครงการหลวงดอยคำในหารรับชื้อผลผลิต
– ในแต่ละปี ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ น่าน จัดสัมมนาการผลิตและการตลาดหม่อนผลสดเพื่อเป็นการนำเอาผู้ผลิตและผู้ประกอบการมาแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและหาแนวทางการตลาดร่วมกัน

ระบบสื่อสารและประชาสัมพันธ์
-ในช่วงเดือนธันวาคาจะจัดงานวัน Mulberry Day เพื่อเป็นการประชาสัมพันธ์งาน
– และได้นำผลผลิตและผลิตภัณฑ์จำหน่ายในงานและเทศการต่างทั้งในจังหวัดและต่างจังหวัด
– จำหน่ายผลิตภัณฑ์ที่ร้านกาแฟภูพยัคฆ์

ที่ตั้ง
บ้านน้ำรีพัฒนา หมู่ 12 ต.ขุนน่าน อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.น่าน โทร.054-731-717

คณะกรรมการ/สมาชิก
นายฉัตรชัย บัวแสน
นายสุริชัย กันทา
นางปริศนา บัวอาน
นายพัน มั่นเหมาะ
นายหาญ อินคำ
นางสมพร เครือผัด
นายภานุ บุญอินทร์
นางสาววาสนา กิ่งแก้ว
นายแดง มั่นเหมาะ
นายสุภาพ แสนดี
นายเรือน แสนสี
นายสายัญ อิ่นคำ
นางเพ็ญ ใจปิง
นายนันทวัฒน์ บัวบาน
นางแสงจันทร์ คำแพง
นางนารี แสนชัย
นายกองเดิน เครือผัด
นางนภา สมบัติ
นางพิมพ์ใจ งามยศ
นายสมเกียรติ เครือแปลง
นายสุดเขต ใจหล้า

หน่วยงานภาคีหลักที่ประสาน
ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯน่าน, สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์

ผู้ประสานงาน
นายแดนชัย แก้วต๊ะ ที่อยู่ 156 หมู่ที่ 2 ต.บ่อ อ.เมือง จ.น่าน 55000
โทร.081-386-4044, 054-682-236 E-mail: daenchaik@gmail.com